Nhà tôi 3 mặt tiền tại quận 1 ở Sài Gòn, con trai tôi yêu rồi cưới 1 cô gái ngoài Bắc vì trót có bầu. Tôi b;ực mình những vì cháu vẫn vui vẻ đồng ý. Ai dè …Tôi là người Nam, sinh ra và lớn lên ở Sài Gòn. Nhà chồng giàu có từ thời làm tiệm vàng, giờ cho thuê mặt bằng, mỗi tháng thu không dưới vài trăm triệu. Nói không phải khoe chứ nhà tôi không thiếu gì – ngoài một đứa con dâu “môn đăng hộ đối”.
Thằng con trai duy nhất của tôi, Hải, học đại học xong thì vào công ty riêng của bạn làm, không đụng tới đồng nào của cha mẹ. Tôi mừng. Nhưng tôi không ngờ, nó về một ngày, báo tôi một tin trời giáng:
– Mẹ, con cưới. Bạn gái con lỡ có thai rồi.
Tôi s;ững s;ờ. Rồi tức.
– Ai? Ai mà không biết ngừa? Con không đủ khôn hay nó cố tình?
– Mẹ đừng nói vậy. Cô ấy là người tốt. Tụi con yêu nhau đàng hoàng. Mẹ cho tụi con cơ hội, được không?
Tôi không trả lời. Trong lòng chỉ đầy hình ảnh tiêu cực: con gái Bắc thường khéo nói, biết tính toán, lại hay làm chủ gia đình. Tôi không muốn con trai mình làm “rể ngoài”. Nhưng nhìn gương mặt con, tôi đành nhượng bộ. Dẫu sao, đứa bé trong bụng cũng mang dòng máu nhà tôi.
Ngày cưới, họ nhà gái vào Sài Gòn chỉ có mẹ cô dâu và cậu em trai. Mọi thứ đều gọn nhẹ. Cô dâu – tên Vy – nhỏ con, da trắng, nói năng nhẹ nhàng. Nhưng tôi thấy ở nó cái gì đó… không hợp mắt. Có lẽ vì gi;ọng Bắc của n;ó, hay vì ánh mắt hay nhìn xuống khi nói chuyện.
Sau đám cưới, tôi cho vợ chồng nó một phòng ở tầng trệt – căn phòng cạnh bếp và sau nhà, nhỏ nhưng tiện.
Vy không than vãn. Nó nấu ăn, rửa chén, dọn dẹp mọi thứ mà không cần nhắc. Nhưng tôi vẫn không ưa. Tôi thấy nó giả tạo. Mỗi lần nó gọi tôi là “mẹ ơi”, tôi chỉ ậm ừ. Tôi không xưng “mẹ”, tôi chỉ bảo “bà đây”.
Ngày sinh nở, Hải vắng mặt vì công tác. Tôi đưa Vy đi bệnh viện. Nó đau đẻ, tay run run nắm lấy tay tôi:
– Mẹ… mẹ đừng bỏ con một mình nhé…
Tôi định rút tay ra, nhưng rồi nghe nó rên một tiếng, mắt ứa nước. Tôi ở lại.
Lúc cháu nội ra đời, là con gái, Vy khóc òa. Tôi không biết là khóc vì hạnh phúc hay vì sợ… tôi thất vọng. Tôi không nói gì, chỉ ôm cháu vào lòng. Tay bé xíu, ấm áp lạ thường.
Vài tuần sau, tôi bắt đầu nghe hàng xóm xì xào: “Con dâu ngoài Bắc của bà nhìn hiền mà khéo tay quá ha.” – “Nghe nói nó bán bánh online, có người đặt cả chục phần mỗi ngày.” – “Sao giọng Bắc mà dễ nghe ghê…”
Tôi không nói, nhưng lặng lẽ để ý.
Hằng sáng, khi tôi thức dậy, sân trước đã được quét sạch. Có hôm bếp có sẵn nồi nước sâm, Vy để lại mảnh giấy nhỏ: “Mẹ nhớ uống kẻo nóng trong người.”
Nhưng tôi vẫn chưa bỏ được cái thành kiến trong lòng.
Một hôm, tôi nghe nó gọi điện thoại cho mẹ ngoài Bắc:
– … Dạ, con ở đây ổn lắm mẹ ạ. Mẹ yên tâm, con thương mẹ chồng như mẹ ruột. Chỉ là mẹ chồng con chưa quen con thôi… con sẽ ráng.
Tôi đứng bên ngoài, tim bỗng chùng xuống.
Phải chăng… tôi đã quá khắt khe?…..
…Tôi đứng lặng ngoài hành lang rất lâu.
Cái câu “con sẽ ráng” của nó cứ lặp đi lặp lại trong đầu tôi, nặng hơn bất kỳ lời than vãn nào. Nó không oán. Không trách. Chỉ lặng lẽ chịu.
Tối đó, tôi ăn cơm sớm hơn thường lệ. Vy bế con ra, định lui vào trong phòng như mọi khi. Tôi buột miệng:
– Để cháu đây… bà bế cho.
Nó sững người. Nhìn tôi như không tin vào tai mình. Rồi nó đặt con vào tay tôi rất nhẹ, như sợ tôi đổi ý.
Đứa bé ngủ ngoan, hơi thở đều đều, mùi sữa non ngai ngái. Tôi chợt nhận ra, từ ngày nó về làm dâu, nhà cửa này… yên ắng hơn, gọn gàng hơn, và tôi cũng ít cáu gắt hơn.
Hải đi công tác về, thấy tôi đang bế con, nó đứng sững ở cửa:
– Mẹ… mẹ bế cháu hả?
Tôi không trả lời, chỉ nói:
– Con bé này giống mẹ nó. Hiền.
Vy đứng phía sau, cúi đầu. Nhưng tôi thấy vai nó run run.
Cú “ai dè” tôi không ngờ tới
Vài tháng sau, tôi bị choáng ngay trong nhà tắm. Huyết áp tăng đột ngột. Lúc mở mắt ra đã thấy mình nằm trong bệnh viện.
Người đầu tiên tôi nhìn thấy không phải con trai tôi.
Là Vy.
Mặt nó xanh xao vì thiếu ngủ, mắt thâm quầng, nhưng tay vẫn cẩn thận đỡ tôi ngồi dậy:
– Mẹ uống chút nước ấm nhé… bác sĩ dặn mẹ phải ăn nhạt lại.
Tôi ngạc nhiên:
– Sao… không phải thằng Hải?
Vy mím môi, nhỏ giọng:
– Anh Hải đang họp với đối tác nước ngoài… con không dám làm phiền. Con xin nghỉ bán mấy hôm rồi.
Tôi quay mặt đi, cổ họng nghẹn lại.
Đêm đó, tôi nghe y tá nói nhỏ với nhau ngoài hành lang:
– Con dâu bà đó thức trắng mấy đêm liền, không chịu về ngủ.
– Nhà giàu mà hiếm thấy con dâu nào như vậy.
Tôi nhắm mắt lại. Lần đầu tiên sau bao năm, tôi thấy… xấu hổ.
Sự thật khiến tôi lặng người
Vài ngày sau, trong lúc Vy về nhà lấy đồ cho tôi, tôi vô tình mở ngăn tủ của nó.
Bên trong không phải vàng bạc, cũng chẳng phải đồ hiệu.
Là một cuốn sổ nhỏ, bìa đã sờn.
Tôi tò mò mở ra.
“Tháng này con bán bánh được 12 triệu. Gửi về cho mẹ 5 triệu sửa mái nhà.”
“Dành dụm thêm để sau này nếu mẹ chồng đau ốm, con có tiền lo.”
“Không được để mẹ chồng nghĩ con dựa dẫm.”
Tay tôi run lên.
Hóa ra, con dâu “ngoài Bắc” mà tôi luôn đề phòng ấy… chưa từng có ý chiếm đoạt hay dựa vào gia đình này. Nó lặng lẽ gánh cả hai bên, trong im lặng.
Ngày tôi gọi nó là “con”
Xuất viện về nhà, Vy đỡ tôi xuống xe.
Tôi nhìn nó, nhìn đứa cháu nội đang ngủ ngoan trong tay nó.
Lần đầu tiên, tôi nói một câu mà chính tôi cũng không ngờ mình sẽ nói:
– Con… vô nhà đi. Để bà bế cháu cho con nghỉ tay.
Vy đứng sững.
Nước mắt nó rơi xuống, không thành tiếng.
Tôi quay mặt đi, giả vờ quát:
– Khóc cái gì. Con gái mới sinh mà yếu quá.
Nhưng lòng tôi thì mềm ra như nước.
Kết
Giờ đây, mỗi sáng, tôi với Vy cùng nhau pha trà. Nó vẫn gọi tôi là “mẹ”, còn tôi… không còn xưng “bà đây” nữa.
Tôi nhận ra, nhà ba mặt tiền ở quận 1 có thể mua được rất nhiều thứ –
nhưng một đứa con dâu biết nhẫn nhịn, biết yêu thương thật lòng
…không phải muốn là có.
Ai dè,
thứ “môn đăng hộ đối” mà tôi tìm cả đời,
lại đến từ một cô gái ngoài Bắc,
bằng sự tử tế không phô trương.
Và tôi – người từng khó tính, từng thành kiến –
cuối cùng cũng học được cách
làm mẹ chồng đúng nghĩa.
